Organy podatkowe od pewnego czasu kwestionują świadczenie usług B2B przez członków zarządu na rzecz własnych spółek (tzw. wystawianie faktur własnej spółce) jako potencjalną agresywną optymalizację podatkową. Pisaliśmy o tym już wcześniej. Najnowszy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 listopada 2024 r. (sygn. II FSK 996/24) potwierdza, że takie działania mogą budzić uzasadnione przypuszczenie unikania opodatkowania.
Wystawianie faktur własnej spółce – przypomnienie
Wystawianie faktur własnej spółce przez członka jej zarządu (lub wspólnika) to sytuacja, w której osoba właściciel lub osoba zarządzająca spółką jednocześnie świadczy na jej rzecz usługi w ramach B2B. Ten model jest popularny z uwagi na możliwość opodatkowania swoich dochodów ryczałtem (np. 8,5%) czy podatkiem liniowym (19%).
Temat ten nie jest nowy i funkcjonuje od lat. Przedsiębiorcy starają się zabezpieczyć, a organy skarbowe szukają nowych sposobów uznania, iż takie wydzielenie części obowiązków może być sztuczne i podyktowane wyłącznie chęcią osiągnięcia korzyści podatkowej.
Na naszym blogu sygnalizowaliśmy tę zmianę podejścia fiskusa:
Wskazywaliśmy tam, że Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) zaczął odmawiać wydawania interpretacji indywidualnych w takich przypadkach, powołując się na art. 14b § 5b Ordynacji podatkowej – tj. uzasadnione przypuszczenie, że wnioskowany stan faktyczny może stanowić unikanie opodatkowania (w rozumieniu art. 119a § 1 Ordynacji podatkowej). Organ uznawał, że przez samo istnienie powiązań właścicielsko-zarządczych takie „wydzielenie” części usług do zewnętrznej działalności gospodarczej członka zarządu jest sztuczną konstrukcją. Argumentował przy tym, że gdyby nie możliwość uzyskania niższego opodatkowania, racjonalnie działający podmiot nie zdecydowałby się na takie działanie.
Ponadto fiskus bardzo szeroko zaczął interpretować pojęcie czynności zarządczych, zaliczając do nich m.in. utrzymanie relacji z klientami, pozyskiwanie kontrahentów czy działania marketingowe. Jego zdaniem nawet takie „miękkie” usługi powinny być wykonywane w ramach funkcji członka zarządu, a nie odrębnej umowy B2B. Wspominaliśmy o tym także tutaj:
Wyrok NSA z 5 listopada 2024 r. – potwierdzenie stanowiska fiskusa
Dnia 5 listopada 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wydał wyrok (sygn. II FSK 996/24) w sprawie podatnika, który kwestionował odmowę wydania interpretacji indywidualnej właśnie w opisanej sytuacji. Podatnik – udziałowiec i członek zarządu spółki z o.o. – świadczył na jej rzecz usługi w ramach jednoosobowej działalności (przedstawicielstwo handlowe, pozyskiwanie klientów, negocjacje, promocja marki itp.). Przeszedł on na ryczałt ze stawką 8,5% od przychodów z JDG w postaci faktur wystawionych własnej spółce.
Dyrektor KIS, po zasięgnięciu opinii Szefa KAS, odmówił wydania interpretacji uznając, że opisany model współpracy nosi znamiona unikania opodatkowania. Podatnik przegrał sprawę przed WSA w Białymstoku, a ostatecznie również jego skarga kasacyjna do NSA została oddalona
NSA podzielił argumentację fiskusa. Sąd przypomniał, że na etapie interpretacji indywidualnej organ nie przeprowadza pełnego postępowania dowodowego ani nie stwierdza definitywnie unikania opodatkowania – wystarczy uzasadnione przypuszczenie, że przedstawione we wniosku okoliczności mogą prowadzić do zastosowania klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania.
Co istotne, NSA zgodził się z oceną, że w opisanej sytuacji samo wyodrębnienie czynności do działalności gospodarczej członka zarządu w warunkach powiązań ze spółką przesądza o sztuczności. Sąd stwierdził m.in., że:
„Za trafne należy uznać stwierdzenie, że z uwagi na wzajemne powiązania pomiędzy skarżącym (jako udziałowcem i członkiem zarządu spółki) a zleceniodawcą, przesłanka sztuczności wypełnia się już w chwili sztucznego wydzielenia opisanych we wniosku zadań do indywidualnej działalności gospodarczej. (…) Organ prawidłowo uznał, że istnieje uzasadnione przypuszczenie, iż celem wprowadzenia tego rozwiązania było zmniejszenie obciążeń podatkowych skarżącego.”
Powyższe słowa najwyższego sądu administracyjnego potwierdzają dokładnie to, o czym ostrzegaliśmy wcześniej. Jeżeli członek zarządu (lub wspólnik) „fakturuje” własną spółkę za usługi niematerialne, które mógłby wykonywać w ramach swoich obowiązków w spółce, to fiskus ma prawo uznać, że jedynym rzeczywistym celem takiej konstrukcji jest uniknięcie wyższego opodatkowania.
Wystawianie faktur własnej spółce – czy jest możliwa interpretacja?
Wyrok NSA z 5 listopada 2024 r. to ważny sygnał ostrzegawczy dla osób planujących podobne działania. Ponieważ NSA przyznał rację organom, należy spodziewać się, że organy skarbowe będą konsekwentnie traktować wystawianie faktur własnej spółce jako potencjalne unikanie opodatkowania. Zmniejszając szanse na uzyskanie indywidualnych interpretacji w podobnych sprawach.
Oczywiście nie oznacza to, iż w kontrole również podejdą w ten sam sposób do tego zagadnienia, natomiast należy tu zachować czujność. Szczególnie w przypadku wystawiania faktur własnej spółce za usługi niematerialne i zarządcze.
W świetle omawianego wyroku granica między dopuszczalną działalnością a unikaniem opodatkowania przesunęła się nieznacznie na niekorzyść podatników. Wydzielanie zatem części usług do zewnętrznej firmy właściciela może zostać uznane za działanie sztuczne. Sytuację może ocalić jedynie to, że charakter usług jest zupełnie inny, „twardy” i niezwiązany z zarządzaniem – jednak obecnie fiskus bardzo wąsko to postrzega. Przykładowo, usługi stricte specjalistyczne (np. programistyczne, inżynieryjne) świadczone przez wspólnika na rzecz spółki mogą być łatwiejsze do obrony niż szeroko pojęte usługi niematerialne (doradcze, marketingowe, pośrednictwa). Mimo to, ryzyko pozostaje i każdy taki przypadek wymaga indywidualnej analizy.
W czym możemy pomóc?
Jeżeli jako członek zarządu (lub wspólnik) planujesz wystawianie faktur własnej spółce w ramach JDG, koniecznie zweryfikuj bezpieczeństwo takiego rozwiązania. Każdy stan faktyczny jest inny – diabeł tkwi w szczegółach umowy i faktycznie wykonywanych czynnościach.
Oferujemy wsparcie poprzez analizę umów B2B i kontraktów menedżerskich pod kątem ryzyka zakwestionowania przez fiskusa. Sprawdzimy, czy zakres usług nie pokrywa się z funkcjami zarządczymi i czy struktura współpracy ma uzasadnienie ekonomiczne poza samą oszczędnością podatkową. Przygotowujemy również kalkulacje porównawcze obciążeń podatkowych oraz rekomendacje, jak ograniczyć ryzyko (np. modyfikacje umowy, rozważenie innej formy opodatkowania lub wynagrodzenia).
Jeżeli masz pytania dotyczące opodatkowania usług świadczonych na rzecz własnej spółki, skontaktuj się z nami! Opisz nam swoją sytuację ze szczegółami i wątpliwości, a podczas indywidualnej konsultacji przedstawimy możliwe rozwiązania i pomożemy zabezpieczyć Twoje rozliczenia.
