Procedura MAP checklista to praktyczna lista rzeczy, które warto przygotować, zanim podatnik wystąpi o wszczęcie procedury wzajemnego porozumiewania się. W poprzednim wpisie wyjaśnialiśmy, czym jest procedura MAP i kiedy może pomóc przy podwójnym opodatkowaniu. Teraz skupiamy się na tym, co konkretnie trzeba sprawdzić, zebrać i uporządkować przed złożeniem wniosku.
W poprzednim artykule omawialiśmy podstawy procedury MAP, czyli sytuację, w której ten sam dochód został lub może zostać opodatkowany w dwóch państwach w sposób niezgodny z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania. Ten wpis można przeczytać tutaj:
Natomiast ten artykuł ma stanowić praktyczny przewodnik jak podejść do tematu!
Procedura MAP checklista – kiedy w ogóle warto ją rozważyć?
Procedura MAP nie jest zwykłym odwołaniem od decyzji podatkowej ani standardowym wnioskiem o interpretację. To procedura międzynarodowa, w której właściwe organy dwóch państw próbują rozwiązać spór dotyczący opodatkowania niezgodnego z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania.
W praktyce procedura MAP może mieć znaczenie m.in. wtedy, gdy:
- dwa państwa uznają podatnika za swojego rezydenta podatkowego,
- ten sam dochód z pracy, działalności gospodarczej, kontraktu menedżerskiego, dywidendy, odsetek, należności licencyjnych albo zysków kapitałowych został opodatkowany w dwóch krajach,
- jedno państwo inaczej kwalifikuje dochód niż drugie,
- zagraniczny organ podatkowy odmówił zastosowania umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania,
- podatnik zapłacił podatek za granicą, ale Polska nie zgadza się z metodą jego rozliczenia,
- powstał spór dotyczący cen transferowych albo przypisania dochodu do zagranicznego zakładu.
Najważniejsze pytanie brzmi: czy problem wynika z opodatkowania niezgodnego z właściwą umową o unikaniu podwójnego opodatkowania. Jeżeli tak, procedura MAP może być jednym z narzędzi do rozważenia.
Co sprawdzić na początku?
Przed przygotowaniem wniosku warto zacząć od kilku podstawowych pytań. To one zwykle decydują, czy sprawa nadaje się do MAP i jak należy ją opisać. Zaczynając nasz wpis Procedura MAP checklista, trzeba:
Po pierwsze, trzeba ustalić, których państw dotyczy spór.
Po drugie, trzeba sprawdzić właściwą umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania. Każda sprawa powinna być analizowana na tle konkretnej UPO, a nie tylko ogólnych zasad. Nawiasem mówiąc istotne mogą być zwłaszcza przepisy dotyczące rezydencji podatkowej, pracy najemnej, działalności gospodarczej, dywidend, odsetek, należności licencyjnych, zysków kapitałowych albo metod unikania podwójnego opodatkowania.
Po trzecie, trzeba ustalić, kiedy podatnik otrzymał pierwsze zawiadomienie o działaniu, które powoduje sporne opodatkowanie. To bardzo ważne, bo co do zasady termin na złożenie wniosku MAP wynosi 3 lata od takiego pierwszego zawiadomienia.
Po czwarte, trzeba sprawdzić, czy w Polsce lub za granicą toczą się już inne postępowania dotyczące tej samej kwestii. Procedura MAP jest zasadniczo niezależna od procedur krajowych, ale informacje o takich postępowaniach trzeba ujawnić we wniosku.
Jakie dokumenty przygotować do procedury MAP?
W sprawach MAP bardzo duże znaczenie ma dokumentacja. Organ nie będzie prowadził sprawy wyłącznie na podstawie ogólnego opisu podatnika. Trzeba pokazać, na czym polega problem, jaki dochód jest objęty sporem i dlaczego doszło lub może dojść do podwójnego opodatkowania.
W praktyce warto przygotować w szczególności:
- zeznania podatkowe z Polski i z zagranicy za lata objęte sprawą,
- decyzje, pisma, wezwania, protokoły lub inne dokumenty od organów podatkowych,
- potwierdzenia zapłaty podatku w Polsce lub za granicą,
- dokumenty potwierdzające rodzaj dochodu, np. umowy, paski płacowe,
- certyfikaty rezydencji podatkowej, jeżeli były wydawane,
- dokumenty potwierdzające miejsce zamieszkania, centrum interesów życiowych lub gospodarczych, jeżeli spór dotyczy rezydencji,
- korespondencję z organami podatkowymi i sądami,
- kalkulację dochodu i podatku w obu państwach,
- opis tego, jak ten sam dochód został potraktowany w Polsce i za granicą.
Jeżeli dokumenty są w języku obcym, w praktyce trzeba liczyć się z koniecznością ich przetłumaczenia albo przynajmniej przygotowania roboczego zestawienia po polsku. Nie zawsze od razu potrzebne będzie tłumaczenie przysięgłe wszystkich dokumentów, ale sprawę trzeba uporządkować tak, aby polski organ mógł zrozumieć stan faktyczny i problem podatkowy.
Procedura MAP checklista – co powinien zawierać opis sprawy?
Jednym z najważniejszych elementów wniosku jest opis stanu faktycznego. W MAP trzeba pokazać mechanizm sporu.
Dobry opis powinien odpowiedzieć m.in. na pytania:
- kim jest podatnik i gdzie miał rezydencję podatkową w danym okresie,
- jakiego roku podatkowego lub okresu rozliczeniowego dotyczy sprawa,
- jakiego dochodu dotyczy spór,
- w którym państwie dochód został opodatkowany i na jakiej podstawie,
- czy podatek został już zapłacony, czy dopiero grozi jego zapłata,
- które przepisy umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania mają znaczenie,
- dlaczego zdaniem podatnika doszło do opodatkowania niezgodnego z UPO,
- jakie postępowania toczą się lub zakończyły w Polsce i za granicą,
- czego podatnik oczekuje od procedury MAP.
W praktyce warto przygotować także krótką chronologię zdarzeń. Przy sprawach międzynarodowych chronologia często porządkuje całą analizę: daty wyjazdu, zmiany miejsca zamieszkania, uzyskania dochodu, złożenia deklaracji, otrzymania decyzji, zapłaty podatku i korespondencji z organami.
Najczęstsze błędy podatników
W sprawach MAP problemem często nie jest samo podwójne opodatkowanie, ale zbyt późne zgłoszenie sprawy, brak uporządkowanych dokumentów albo nieprecyzyjne opisanie problemu. Podatnicy często nie sprawdzają terminów wynikających z konkretnej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, mieszają różne lata i kategorie dochodu albo nie pokazują jasno, który dochód został opodatkowany w dwóch państwach. Mamy nadzieję, że ten wpis Procedura MAP checklista – pomoże uniknąć tych najczęstszych pomyłek!
Warto pamiętać, że MAP nie jest postępowaniem automatycznym. Głównym zadaniem jest wykazanie, że działania jednego lub obu państw powodują albo mogą powodować opodatkowanie niezgodne z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Jak możemy pomóc?
W sprawach MAP najważniejsze jest uporządkowanie stanu faktycznego, dokumentów i argumentacji podatkowej. To szczególnie istotne wtedy, gdy sprawa dotyczy kilku państw, kilku lat podatkowych albo równoległych postępowań.
Nasze wsparcie może obejmować m.in.:
- wstępną ocenę, czy sprawa kwalifikuje się do procedury MAP,
- analizę właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania,
- weryfikację terminu na złożenie wniosku,
- uporządkowanie dokumentów i chronologii zdarzeń,
- przygotowanie albo weryfikację wniosku MAP,
- ocenę relacji MAP do postępowań krajowych,
- wsparcie w komunikacji z organem właściwym w Polsce.
Procedura MAP może być ważnym narzędziem w sprawach, w których podatnik faktycznie znalazł się między dwoma systemami podatkowymi. Nie warto jednak zaczynać od samego formularza czy pisma. Najpierw trzeba sprawdzić, czy problem rzeczywiście wynika z naruszenia umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania i czy podatnik ma dokumenty pozwalające ten problem wykazać.
Jeżeli masz problem z podwójnym opodatkowaniem dochodu w Polsce i za granicą przeczytaj nasz wpis Procedura MAP checklista i napisz do nas. Możemy pomóc ocenić, czy procedura MAP będzie właściwą ścieżką działania.
